Người soạn: Nguyễn Thị Hồng Lương
Soạn ngày 26/8/2011
Tiết TC 1
Những đặc điểm chính của một số
thể loại văn học dân gian Việt Nam
I- Mục tiêu:
- Bậc 1: Thuộc đĩnh nghĩa 5 thể loại cơ bản của VHDg Việt Nam: Sử thi, truyền thuyết, cổ tích, truyện cười, ca dao.
- Bậc 2: Phân tích được các đặc điểm của các thể loại trên.
- Bậc 3: Phân tích được mối quan hệ giữa văn học dân gian và văn học viết, vận dụng kiến thức vào đọc- hiểu một tác phẩm cụ thể.
II- Chuẩn bị:
Phương tiện:sgk, sgv, giáo án
Thiết bị: không.
III- Tiến trình bài dạy:
1- Tổ chức:
Lớp
Ngày giảng
 Sĩ số

10A



10B



10C



10D



 2- Kiểm tra:
CH:1, Đặc trưng của VHDGVN? Các thể loại VHDG?
2- Giá trị VHDG?
Đáp án:
Câu 1: 2 đặc trưng: tính truyền miệng và tính tập thể (phân tích được mỗi ý 0,5đ)
Câu 2: - Là kho tri thức vô cùng phong phú về nhận thức tự nhiên và xã hội .
- Có những tri thức sâu sắc về đạo lí làm người.
- Giá trị thẩm mĩ.
(Phân tích được mỗi ý 3đ, 1d diễn đạt)
3- Bài mới:

Hoạt động của T

Nội dung kiến thức cơ bản

Nêu định nghĩa về sử thi.
H: trả lời.
T: Chốt kiến thức.



Qua đoạn trích sử thi “Đăm Săn”, em rút ra được những nét chính về nội dung và nghệ thuật như thế nào, từ đó để hiểu về đặc điểm của sử thi anh hùng Tây Nguyên?



Qua truyền thuyết “An Dương Vương và Mị Châu- Trọng Thuỷ”, Hãy nêu định nghĩa về thể loại truyền thuyết?




Đặc điểm của truyền thuyết An Dương Vương và Mị Châu – Trọng Thuỷ?



Khái niệm truyện cổ tích?









Đặc điểm chung của truyện cười dân gian Việt Nam?










H: Nhắc lại khái niệm ca dao trong bài Khái quát văn học dân gian Việt Nam?

T: Trình bày về ca dao than thân yêu thương tình nghĩa và dao hài hước.
I- Sử thi:
a- Định nghĩa:
Những tác phẩm tự sự dân gian có qui mô lớn, sử dụng ngôn ngữ có vần, nhịp, xây dựng những hình tượng nghệ thuật hoành tráng, hào hùng để kể về một hoặc nhiều biến cố lớn diễn ra trong đời sống cộng đồng của cư dân thời cổ đại.
b- Đặc điểm của sử thi anh hùng Tây Nguyên:
- Qua cuộc đời, những chiến công người anh hùng, sử thi thể hiện sức mạnh và mọi khát vọng của cộng đồng và thời đại.
- Nghệ thuật sử dụng ngôn từ: Ngôn ngữ trang trọng, giàu nhịp điệu, giàu hình ảnh, sử dụng nhiều phép so sánh, phóng đại và đạt hiệu quả thẩm mĩ cao.
II- Truyền thuyết:
a- Định nghĩa:
Những tác phẩm tự sự dân gian kể về sự kiện và nhân vật lịch sử (hoặc có liên quan đến lịch sử) theo xu hướng lí tưởng hoá, qua đó thể hiện sự ngưỡng mộ và tôn vinh của nhâ